KOSSAK Wojciech BIO | |
| Tytuł: | Portret Zofii Jachimeckiej w błękitnej sukni (1941) |
| Technika: | olej, tektura |
| Wymiary: | 99,5 x 59,3 cm 105 x 64,5 cm (z oprawą) |
| Uwagi: | |
| Sygnowany i opisany p.d.: "Drogiej Pani Zofii | Jej przyjaciel | Wojciech Kossak | 1941" Widoczne zabrudzenie malatury. Portret przedstawia Zofię Jachimecką (1886-1973), muzę krakowskich artystów, której wizerunki uwieczniali również inni malarze, w tym Teodor Axentowicz, Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy), Xawery Dunikowski i Ludwik Puget. Zawodowo Zofia Jachimecka zajmowała się tłumaczeniem literatury włoskiej i francuskiej. Moment malowania portretu został uchwycony na fotografii - w publikacji Kazimierza Olszańskiego "Wojciech Kossak" zamieszczona została reprodukcja zdjęcia z krakowskiej pracowni artysty, na którym widać Wojciecha Kossaka z modelką - Zofią Jachimecką i oferowany obraz, wiszący jeszcze na sztaludze (por. K. Olszański, "Wojciech Kossak", Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź 1982, fig. 58, s. 56.). OPIS PRACY: Twórczość Wojciecha Kossaka kojarzona jest przede wszystkim z tematyką historyczną, jednak na szczególną uwagę zasługują również malowane przez niego portrety. Świadczą one o doskonałej znajomości anatomii oraz umiejętności wnikliwej obserwacji fizjonomii modela, w której artysta potrafił uchwycić i odzwierciedlić jego indywidualny charakter. Obok wizerunków postaci życia politycznego i wojskowego w oevre artysty odnajdziemy także podobizny osób, z którymi łączyły malarza więzi przyjaźni. Jednym z takich portretów jest całopostaciowe przedstawienie Zofii Jachimeckiej - damy krakowskiego towarzystwa i muzy lokalnego środowiska artystycznego. Zofia Jachimecka, ceniona tłumaczka, prywatnie żona Zdzisława Jachimeckiego, kompozytora i profesora historii muzyki, wraz z mężem prowadziła salon artystyczny, który stał się ważnym miejscem spotkań krakowskiej inteligencji i artystów. Elegancja i osobowość Zofii Jachimeckiej, a także połączenie jej urody z intelektem, inspirowały wielu malarzy i rzeźbiarzy. Jej wizerunek uwiecznił m.in. Xawery Dunikowski, włączając go do cyklu "Głów wawelskich", przeznaczonego do reprezentacyjnej Sali Poselskiej na Wawelu.
Prezentowany portret autorstwa Wojciecha Kossaka jest dziełem uchwytnym w źródłach ikonograficznych. Na fotografii wykonanej w pracowni malarza widzimy artystę w towarzystwie modelki, która pozuje na tle obrazu, ubrana w aksamitną błękitną suknię i futrzaną etolę. Pomimo swobodnego sposobu malowania obrazu, Wojciechowi Kossakowi udało się precyzyjnie i trafnie oddać zróżnicowaną fakturę obu elementów stroju. W stworzonym portrecie podkreślił on smukłą sylwetkę portretowanej i subtelność jej gestów. Miękko modelowane rysy twarzy, wyraziste brwi, błękitne oczy i usta zaakcentowane czerwienią składają się na wizerunek pełen indywidualnego charakteru. Portret nie tylko oddaje urodę Zofii Jachimeckiej, lecz także przywołuje jej osobowość i elegancję, które sprawiły, że zasłynęła w polskiej sztuce jako modelka najpiękniejszych wizerunków. Dodatkowym, istotnym elementem obrazu, jest autorska dedykacja umieszczona w prawym dolnym rogu kompozycji, podkreślająca przyjaźń łączącą Zofię Jachimecką z malarzem. | |
![]() | |












